ماستوييديت حاد

قبل از پيدايش آنتي بيوتيك ها ، ماستوييديت حاد از عوارض شايع اوتيت مياني حاد بود . هم اكنون اين عارضه هنگامي رخ ميدهد كه عفونت گوش مياني درمان نشده باشد و با يك آنتي بيوتيك نامناسب به كار رفته باشد . بطور كلاسيك ، علايم 10 تا 14 روز بعد از يك عفونت حاد ايجاد مي شوند . اين بيماري به صورت يك ترشح چركي و غليظ از گوش تظاهر مي يابد . همچنين يك درد مبهم و سوزشي در پشت گوش رخ مي دهد كه در هنگام شب تشديد مي شود . معمولا“ يك تب خفيف وجود دارد .
در يك ماستوييديت حاد بدون عارضه ، در معاينه ، مجراي گوش به وسيله يك ترشح فراوان ، غليظ و بدبو پر شده است . بعد از پاك كردن مجراي گوش ، پرده صماخ به صورت محو ، ادماتو و ضخيم قابل مشاهده است و گاهي يك ترشخ ضرباندار از آن خارج مي شود . اگر عفونت محدود به ماستوييد باشد ممكن است پرده صماخ ظاهر طبيعي داشته باشد .وارد آمدن فشار بر روي زائده ماستوييد باعث احساس درد مبهم و عميق در استخوان مي شود . براي ايجاد اين درد بايد محكم بر روي استخوان فشار وارد ساخت . در حالي كه در اوتيت خارجي حاد ، فشار اندكي بر روي ماستوييد موجب درد شديدي مي شود .بافت نرم اطراف مجراي شنوايي ممكن است متورم شده و گوش را به سمت جلو و پايين براند . با انجام سي تي اسكن استخوان تمپورال مي توان تشخيص اين بيماري را تاييد نمود . يافته هاي راديوگرافيك عبارتند از : كدورت سلولهاي ماستوييد ، دكلسيفيكاسيون تيغه هاي استخواني بين سلولها و تخريب سلولهاي هوايي ماستوييد .
در صورتي كه تنها كدورت سلولهاي هوايي ماستوييد و مراحل اوليه دكلسيفيكاسيون استخواني وجود داشته باشد، تجويز مقادير بالاي آنتي بيوتيك ها همراه با يك ميرنگوتومي وسيع ممكن است سبب بهبودي بيماري شود . اگر تخريب استخواني رخ داده باشد، انجام عمل جراحي ضروري است . عمل جراحي درماستوييديت حاد ،‌يك ماستوييدكتومي ساده است . ميرنگوتومي نيز بايد براي تخليه گوش مياني انجام شود . معمولا“ بعد از عمل جراحي ترميم كامل در عرض 7 تا 10 روز رخ مي دهد . شايعترين ارگانيسم دخيل در ماستوييديت حاد ، استرپتوكوك پنومونيه است و با شيوع كمتر هموفيلوس آنفلوآنزا نيز در ايجاد اين بيماري دخالت دارد. شيوع كمتر عفونت هاي هموفيلوس آنفلوآنزايي ماستوييد بيانگر اين نكته است كه عفونتهاي ناشي از اين ارگانيسم بيشتر مخاطي هستند و كمتر موجب تخريب استخواني مي شوند . در بيماراني كه فاقد علايم كلاسيك ماستوييديت حاد هستند و تنها يك ترشح ضرباني با حداقل درد و علايم سيستميك وجود دارد ، انجام سي تي اسكن براي تاييد تشخيص كمك كننده است .
عوارض ماستوييديت حاد ناشي از گسترش عفونت به ساختمانهاي مجاور مي باشند . اين عوارض عبارتند از: آسيب عصب فاسيال : در ماستوييديت حاد ممكن است تخريب استخوان محافظت كننده عصب فاسيال رخ دهد و بدنبال آن ملتهب شدن عصب موجب فلج عضلات صورت شود .

مننژيت : هشتاد درصد موارد مننژيت ، ثانويه به بيماريهاي گوش هستند . علايم و درمان مننژيت همان علايم و درمان مننژيت هاي ناشي از ساير علل هستند .

آبسه هاي مغز : گسترش عفونت از طريق سطح دروني استخوان، ممكن است سبب پيدايس آبسه اپي دورال يا آبسه مغزي در لوب تمپورال يا مخچه شود . معمولا“ سردرد مبهم و مداوم ، تب راجعه خفيف و تغييرات اندكي در هوشياري تنها علايم بيماري هستند . لوب تمپورال از نواحي نسبتا“ خاموش مغز اسب و در آبسه هاي اين ناحيه ادم پاپي خفيف مي باشد و نشانه هاي عصبي آشكار ناشايع هستند . از طرف ديگر آبسه هاي مخچه مي توانند موجب آتاكسي شوند و ادم پاپي نيز در اين آبسه ها معمولا“ شديد است . حالت كما نيز ممكن است سريعا“ رخ دهد .

ترومبوز سينوس سيگموييد : اين عارضه در اثر گسترش عفونت از طريق سخت شامه پوشاننده حفره خلفي به آن حفره رخ مي دهد . در اين صورت يك ترومبوز عفوني در داخل سينوس سيگموييد تشكيل مي شود . اين ترومبوز ممكن است به سمت بولب ژوگولر گسترش يابد . چنين ترومبوزي اغلب موجب سپتي سمي شديد مي شود . ممكن است وريد ژوگولر گردني در سمت گرفتار حساس باشد . براي درمان، بستري نمودن بيمار و تجويز آنتي بيوتيك هاي داخل وريدي الزامي است . ماستوييدكتومي و برداشتن ترومبوز عفوني نيز ممكن است ضرورت يابد .
لابيرنتيت چركي : تهاجم عفونت به گوش داخلي موجب لابيرنتيت چركي مي شود .

علايم اين عارضه عبارتند از : سرگيجه شديد و چرخشي توام با نيستاگموس ، تهوع، استفراغ ، وزوز گوش و كاهش شنواي حسي – عصبي . اگر عفونت درمان نشود ممكن است بيماري گسترش يابد و سبب پيدايش مننژيت شود . درمان شامل بستري نمودن بيمار ، تجويز آنتي بيوتيك و گاهي تخليه لابيرنت از طريق ماستوييد مي باشد. اين بيماري معمولا“ موجب كري كامل و از بين رفتن فعاليت لابيرنت مي شود .

آبسه ساب پريوستئال : در صورتي كه عفونت ماستوييد باعث خوردگي كورتكس بيروني شود ، آبسه ساب پريوستئال ايجاد مي شو د. اين حالت با تب و تموج در عمق بافت نرم پشت گوش همراه است . اين آبسه ها معمولا“ كمي بالاتر از زايد ماستوييد ايجاد مي شوند . به ندرت ممكن است خوردگي كورتكس نوك زايده ماستوييد رخ دهد و با تشكيل آبسه درموقعيت عمقي نسبت به عضلات استرنوكليدوماستوييد و ديگاستريك علايمي به صورت درد ، تورم و حساسيت در زير زايده ماستوييد و يا بين نوك زايده و فك تحتاني به وجود مي آيند . به اين نوع آبسه ساب پريوستئال ، آبسه بزولد اطلاق مي شود .